|
Geschreven door Louis Lubbers
|
|
dinsdag 12 juni 2007 |
 In 2001 is Dr. Giselinde Kuipers gepromoveerd op het proefschrift "Goede humor, slechte smaak". Ze heeft onderzoek gedaan naar de sociale verschillen in gevoel voor humor. In 2002 heeft ze de J.C. Ruigrok Prijs ontvangen voor dit proefschrift.
Uit het onderzoek van Giselinde blijkt een verband tussen leeftijd en opleidingsniveau van mensen en hun gevoel voor humor. Afhankelijk van deze twee factoren heb je waarschijnlijk een voorkeur voor een bepaalde humorstijl. Uit haar onderzoek komen vier humorstijlen naar voren: lager opgeleiden/ beschaafd, lager opgeleiden/grof, hoger opgeleiden/beschaafd en hoger opgeleiden/grof.
Voor 5 op de 8 van de mensen kan met deze indeling de persoonlijke humor smaak bepaald worden. Daarnaast zijn er 2 op de 8 mensen met een bredere humorsmaak welke de humorstijlen overschrijdt. Deze groep bestond grotendeels uit vrouwen. Tenslotte was er nog een kleine groep van 1 op de 8 mensen die humor helaas eigenlijk niet grappig vonden. Dit waren mensen met een beperkte sociale contacten.
Hieronder staan de vier humorstijlen omschreven.
Humor in deze stijl is makkelijk te begrijpen. Het bijdragen aan een gezellige sfeer is belangrijk. Men kan deze stijl ook wel volkse humor noemen. De presentatie van de humor is van belang en het gebruik van typetjes wordt gewaardeerd. De humor mag aanwezigen niet kwetsen. Moppen zijn een gewaardeerd genre voor deze humorstijl. Sociale of culturele grenzen mogen wel enigszins overschreden worden, als de humor maar bijdraagt aan de gezelligheid.
Deze humorstijl is hard. Sociale of culturele grenzen worden ver overschreden, om een schokeffect te weeg te brengen. Deze stijl is in de jaren zeventig ontstaan. Taboes worden niet geschuwd. De humor mag aanwezigen niet kwetsen, tenzij een persoon ‘het verdient’ of zich kan verdedigen. Humor in deze stijl is makkelijk te begrijpen. Moppen zijn een gewaardeerd een veelgebruikt genre voor deze humorstijl.
Deze vorm van humor moet niet alleen lachwekkend zijn, het moet ook een intellectuele of emotionele prikkeling geven. Humor die stijlvol, smaakvol en soms gecompliceerd is wordt gewaardeerd. Het is belangrijk dat de humor beschaafd is en dus binnen sociale grenzen blijft. Absurde humor wordt zeer gewaardeerd in deze stijl, onder andere omdat er geen grenzen overschreden worden.
Deze humor mag schokken, zolang het maar tot doel heeft grappig te zijn. Deze vorm van humor moet niet alleen lachwekkend zijn, het moet ook een intellectuele of emotionele prikkeling geven. Humor die oorspronkelijk en niet te makkelijk is wordt gewaardeerd. Ook absurde humor wordt gewaardeerd. Humor ten koste van buitenlanders en zwakkeren is onacceptabel.
Al haar bevinden staan in haar boek: ‘Goede humor, slechte smaak’. Een waardevol boek voor mensen met een interesse in humor en moppen. Het is echter geen moppenboek. Achter in het boek staan moppen die ze gebruikt heeft tijdens haar onderzoek, waaronder deze:
Een boer loopt op zijn land en ziet iemand uit een vergiftigde sloot drinken. Hij zegt: ‘Pas op, niet drinken. Dat water is vergiftigd!’ Antwoordt de man: ‘Was sagen Sie?’ Zegt de boer: ‘Sie müssen mit zwei Hände trinken.’
|
